Humanisme en religie in het denken van de negentiende eeuw: van Kierkegaard naar Buber

Van absurditeit en ironie tot pragmatisch onderzoek naar reli­gieuze ervaring. In dit vijfde deel van de leergang De mens als vraag naar de mens verkennen we de geschiedenis van humanisme en religie in de renaissance en de eerste eeuwen van de moderne tijd. Joodse, christelijke en islamitische tradities passeren en vormden samen met het humanisme de westerse cultuur. Deze geschiedenis beslaat 25 eeuwen en voert terug tot de klassieke oudheid. Centraal staat de vraag hoe de mens zichzelf begrijpt.

In deze cursus komen acht denkers aan bod. Hun werk beweegt zich tussen spirituele en aardse, religieuze en seculiere visies op mens en wereld. We zien hoe deze perspectieven elkaar beïnvloeden en bevragen. We bespreken Kierkegaard (absurditeit en ironie), Nietzsche (de mens voorbij de mens), James (wat is religieuze ervaring?), Schechter (jodendom tussen liberalisme en orthodoxie), Solovjov (religie en poëzie), Troeltsch (religie in de moderne tijd), Iqbal (islam en filosofie) en Buber en Rosenzweig (de betekenis van dialoog). Hun denken laat zien dat noch het geloof in de mens, noch het afscheid van de goden tot zekerheden leidt.

De cursus bestaat uit interactieve colleges waarin fragmenten van deze denkers worden gelezen en besproken. Het boek 25 eeuwen theologie dient als leidraad, aangevuld met beeld en muziek.